Denetim raporu: GCHQ binlerce tasinabilir veri depolama cihazinin izini kaybetti

Birlesik Krallik'in sinyal istihbarati kurumu GCHQ, binlerce tasinabilir veri depolama cihazinin izini tam olarak suremedigini kabul etti. The Record'un 30 Ekim 2026'da aktardigi denetim raporuna gore bulgu, Birlesik Krallik'in gozetim yetkilerinin kullanimini denetleyen bagimsiz organ Investigatory Powers Commissioner's Office'in (IPCO) 2025 yillik raporundan geliyor. IPCO'ya Sir Brian Leveson baskanlik ediyor.

Neler oldu?

The Record'a gore IPCO, GCHQ'nun kayip tasinabilir veri depolama cihazlarinin -- USB bellekler, harici sabit diskler, CD'ler ve bellek kartlari dahil -- olcegi, yeri ve geri kurtarilabilirligi konusunda henuz 'yeterince net bir anlayis' olusturmadigini belirtti. Kurum, toplam kayiplari 'binlerce' olarak tahmin etti; ancak kesin bir rakam verilmedi ve sonraki bir denetimin gercekte kac cihazin kayip oldugunu belirleyip belirlemedigi acik degil. The Record, GCHQ'nun sorunu fiziksel olarak kaybolmus esyalardan cok bir kayit tutma hatasi olarak nitelendirdigini aktariyor.

Neden onemli?

The Record'a gore rapor, GCHQ'nun tasinabilir medyayi yogun bicimde kullandigini ve bunun bazi operasyonlar icin elzem oldugunu belirtiyor. Cihazlardan bazilari, Birlesik Krallik kurumlarina iletisimi dinleme ve supheli cihazlarini hackleme yetkisi veren Investigatory Powers Act kapsaminda elde edilen verileri icerebilir. Onemli bir nokta: Rapor, herhangi bir cihazin dusman eline gectigini iddia etmiyor ve The Record'a gore GCHQ, yetkisiz bir erisimden haberdar olup olmadigini aciklamaktan kacindi. Buradaki endise, dogrulanmis bir ihlalden cok, hassas medya uzerindeki kontrol ve hesap verebilirlikle ilgili. IPCO ayrica temeldeki sorunlarin birkac yil once dile getirildigini ve GCHQ'nun arastirmasinin ne kadar uzun surdugunden endise duydugunu belirtti.

GCHQ'nun yaniti

The Record, GCHQ'nun tasinabilir medya yonetim sisteminin kayitli esyalari izlemek icin 'daha once yeterince saglam olmadigini' kabul ettigini bildiriyor. Bir sozcu, IPCO'nun verilerdeki kusurlari isaret etmekte hakli oldugunu ve GCHQ'nun denetim organinin tum tavsiyelerine gore hareket ettigini soyledi. Rapora gore GCHQ, elindeki envanterin tam bir denetimini tamamladi, surec ve araclarini guncelledi ve bu sure boyunca IPCO'yu bilgilendirdi.

Ayri bir bulgu

The Record'a gore ayni IPCO raporu farkli bir sorunu da isaret etti: Hatali GCHQ istihbarati, 'az sayida vakada' masum vatandaslari terorle baglantili suc supheliSI olarak yanlis degerlendirdi. Bu durum, terorle mucadele yetkileri kapsaminda bes liman durdurma islemine yol acti; bu islemler sirasinda kisiler gozaltina alindi, cihazlarinin icerigi indirildi ve biyometrik verileri alindi. IPCO hatalari, GCHQ'nun hedef kesfi metodolojisini guvenilmez kilan ve kurumun varligindan haberdar olmadigi, adi aciklanmayan bir internet uygulamasina bagladi. Denetim organi, sorunun ongorulemeyecegini ve 'istihbaratin bazen basitce yanlis olabilecegini' soyledi. The Record'a gore GCHQ bu konuda yorum yapmaktan kacindi.

Istihbarat dunyasinin disindaki kurumlar icin olay, tasinabilir medyanin buyuk olcekte yonetilmesi zor bir sorun olmaya devam ettigini hatirlatiyor: Guvenilir envanter ve yasam dongusu takibi olmadan, kaynagi bol bir kurum bile hassas verinin fiziksel olarak nerede bulundugunu gozden kacirabiliyor.